Statenleden Gryt van Duinen

Yn it ramt fan 400 jier New York en de relaasje mei Fryslân, giet Gryt nei New York. Sy sil der ûnder oare wêze by de Fryske dei.

Op dizze side kinne jo alle dagen lústerje nei in koarte reportaazje!

Fan ôf 9 septimber is de earste reportaazje te hearen!

 
10 septimber 2009 - Klik hjir om de twadde reportaazje te hearen
11 septimber 2009 - Klik hjir om de tredde reportaazje te hearen
13 septimber 2009 - Weromblik fan de Frisian Day
14 septimber 2009 - Gryt is wer werom
 
 
 

 

Wurdfierder Taal en Kultuer

Dit is myn earste perioade yn Provinsjale Steaten. Mei in moaie portefúlje: taal en kultuer. Yn Fryslân hâldt dat heel wat yn op it stuit. Mei troch it krewearjen fan deputearre Jannewietske de Vries is der in protte yn beweging set. Wy stribje nei in better plak foar it Frysk yn it ûnderwiis. Dat kin bygelyks yn in trijetalige skoalle, der is in protte belangstelling yn de provinsje om oan dit projekt mei te dwaan.

It koersdokimint fan dizze koalysje hat as biedwurd: iepen en eigen. Wy wurdearje ús eigen kultuer en lizze dêr út wei ferbinings. Wy slute ús net ôf, mar sykje de moeting. De foar elk tagonklike ‘kultuertreffens’ hawwe in protte ideeën oplevere dy’t yn de nije kultuernota 2009 – 2012 weromkommen binne.

Tsjerken

As ûnderwerpen net troch it kolleezje op de aginda set wurde, kinne jesels ek fanwegen komme. Sa haw ik my op de ‘tsjerken’ stoart. Ik fyn dat in moai en belangryk ûnderwerp om mei oan ‘e gong te wêzen. It spilet rûnom yn Nederlân, mar hjir wol it meast want de ‘tsjerketichtheid’ is yn Fryslân it grutst. Yn begjin fan dit jier wurde de resultaten fan in ynventarisaasje fan alle tsjerken yn Fryslân bekend makke. Undersocht wurdt (ûnder oaren) hoe’t de boukundige steat fan de tsjerke is, it gebrûk fan de tsjerke en hoe’t it sit mei it soasjale draachflak. Underwilens hat de PvdA der foar soargje dat de Stichting Alde Fryske Tsjerken fan ’t jier € 80.000,- ekstra krijt om alle wurk op dit gebiet oan te kinnen.

Ien fan de Fryske Fiersichten dy’t fan ’t jier útein set is it Deltaplan Fryske Tsjerken. Ien en oar sil meiïnoar ferbûn wurde moatte om ta goede plannen te kommen.

 

Emigrantehûs

In oar ûnderwerp dêr’t ik my op it stuit ek mei dwaande hâld is de komst fan in Emigrantehûs yn Fryslân. Der wenje noch altyd mear Friezen bûten Fryslân as yn Fryslân en dy binne faaks noch ynteressearre yn harren roots. Dat die bliken út de belangstelling foar Simmer 2000 mar ek út it grutte tal besikers (fia Internet of fysyk) fan de argiven fan Tresoar. Sa’n Emigrantehûs soe de skiednis fan de emigraasje út Fryslân wei sjen litte kinne; persoanlike ferhalen soenen fêstlein wurde kinne; der soe genealogyske ynformaasje te finen wêze, koartsein alles wat mei dit tema te krijen hat.

In skitterjend foarbyld fan sa’n museum is it Deutsches Auswanderer Haus yn Bremerhaven. (www.dah-bremerhaven.de) No binne dêr sân miljoen minsken mei it skip fuortgien, dus dan giet it wol even om oare getallen, mar lykwols kinne we tinke oan in eigen Fryske ekwivalint. As pindant fan it museum op Ellis Island by New York dêr’t de emigranten oankamen. De Steaten hawwe in moasje om dit plan te ûndersykjen breed stipe.

Wêrom yn de polityk?

Polityk hat my altyd moai ta like. Mar ja, je brea der mei fertsjinje dat falt net daliks ta. Ik bin al jierrenlang redakteur by Omrop Fryslân. Earst foar de radio, sûnt 1992 wurkje ik foar de televyzje. Us ôfdieling makket dokumintêres foar de lanlike stjoerder, sneins binne se op Nederlân II te sjen. Prachtich wurk, dêr net fan, mar ja de polityk bleau lûken.

It bedriuwen fan sjoernalistyk en polityk kin stridich meiïnoar wêze. Dus hawwe wy op de studio in ôfspraak makke oer wat ik wol en net doch. Gjin ûnderwerpen dy’t de polityk reitsje, wol ûnderwerpen dy’t ‘ûngefaarlik’, tiidleas binne. En dan bliuwe der noch genôch oer. Ek skiednis, literatuer, byldzjende keunst, human interest of religy jouwe stof foar boeiende programma’s.

Dus wie der romte foar polityk. Eins haw ik my fan jongs ôf oan al drok makke om wat der om my hinne barde. Ik kom út in boerefamylje en yn de fyftiger jierren wie der noch in grut ferskil tusken de boeren en de arbeiders en ek tusken harren bern. Gjin gelikense kânsen, grutte sosjale en finansjele ferskillen. By ús thús is heel wat ôf diskussiearre en dat makke my al jong polityk bewust. De ‘east-west’- diskusje kaam geregeld lâns en doe’t ik begjin tweintich wie waard ik al lid fan de PvdA.

Njonkenfunksjes

Neist myn daagliks wurk by Omrop Fryslân sit ik noch yn ien bestjoer en dat is de Stichting Keimptetille, it pontsje werom. En dat hat te meitsjen mei myn jeugd oan de Keimptilsterdyk ûnder Dronryp. We wennen flakby it Van Harinxmakanaal en earder fear dêr in pontsje dat Hatsum (achterlân Dronryp/Winsum) mei Keimpetille (achterlân Frjentsjer/Sweins/Peins) ferbûn. De Keimptilsterdyk waard yn 1963 in dearinnende dyk en dat haw ik altyd spitich fûn. Dizze ferbining hold op omdat der mei de opkomst fan de auto minder gebrûk fan makke waard. Mar hjoeddedei soe it foar it lytse toerisme (kuiderders en fytsers) prachtich wêze at de pont der wer wie.

Mei in warber klubke stride we dêr foar om de pont yn eare te herstellen.

Kontakt

Wa’t my beneierje wol oer kultuer, taal, monuminten of ‘aanverwanten’ moat dat foaral net litte.

Gryt van Duinen

Buorren 17

9084 BB Goutum

058 – 2 88 32 42

06 – 29 51 80 90

vanduinen@sis.fryslan.nl


  

 

Gryt by Tresoar